Buôn Chư Lênh đón cô giáo - Lớp 5 - Tuần 15 - Trang 144 - SGK Tiếng Việt...

Tiếng Việt Lớp 5

Quiz

Tấm lòng của người dân Tây Nguyên với cái chữ

Buôn Chư Lênh đón cô giáo

Tuần 15 - Giữ lấy màu xanh

Căn nhà sàn chật ních người mặc quần áo như đi hội.
Mấy cô gái vừa lùi vừa trải những tấm lông thú
thẳng tắp từ đầu cầu thang tới cửa bếp giữa sàn.
Bấy giờ, người già mới ra hiệu dẫn Y Hoa
bước lên lối đi bằng lông thú mịn như nhung.
Buôn Chư Lênh đã đón tiếp cô giáo đến mở trường
bằng nghi thức trang trọng nhất dành cho khách quý.

Y Hoa đến bên già Rok, trưởng buôn,
đang đứng đón khách ở giữa nhà sàn.
Nhận con dao mà già trao cho, nhằm vào cây cột nóc,
Y Hoa chém một nhát thật sâu vào cột.
Đó là lời thề của người lạ đến buôn, theo tục lệ.
Lời thề ấy không thể nói ra mà phải khắc vào cột.
Y Hoa được coi là người trong buôn sau khi chém nhát dao.

Già Rok xoa tay lên vết chém, khen -
Tốt cái bụng đó, cô giáo ạ !
Rồi giọng già vui hẳn lên -
- Bây giờ cho người già xem cái chữ của cô giáo đi !
Bao nhiêu tiếng người cùng ùa theo -
- Phải đấy ! Cô giáo cho lũ làng xem cái chữ nào !
Y Hoa lấy trong gùi ra một trang giấy, trải lên sàn nhà.
Mọi người im phăng phắc.
Y Hoa nghe rõ cả tiếng đập trong lồng ngực mình.
Quỳ hai gối lên sàn, cô viết hai chữ thật to, thật đậm -
"Bác Hồ". Y Hoa viết xong, bỗng bao nhiêu tiếng cùng hò reo -
- Ôi, chữ cô giáo này ! Nhìn kìa !
- A, chữ, chữ cô giáo !

Theo HÀ ĐÌNH CẨN

Góc Từ Vựng (10 Từ)

Buôn Làng ở Tây Nguyên (đơn vị cư trú của người dân tộc).

Nghi thức Quy định về cách thức tiếp khách hay tiến hành các buổi lễ.

Gùi Đồ đan bằng mây, tre, đeo trên lưng để mang đồ đạc.

Nhà sàn Kiểu nhà có sàn ở trên cao, cách mặt đất để tránh thú dữ và ẩm thấp.

Trưởng buôn Người đứng đầu buôn làng, thường là người già có uy tín (Già Rok).

Khách quý Người khách được gia chủ hoặc cộng đồng coi trọng và đón tiếp nồng hậu.

Lông thú Tấm da động vật còn nguyên lông, thường dùng để trải ngồi cho êm và sang trọng.

Im phăng phắc Không có một tiếng động nào, thể hiện sự tập trung cao độ.

Hò reo Cùng nhau kêu to lên để tỏ thái độ vui mừng, hưởng ứng.

Lũ làng Cách gọi thân mật chỉ tập thể những người dân sống trong cùng một buôn.

Nội dung chính

Bài văn kể về tình cảm yêu quý, trân trọng của người dân Tây Nguyên đối với cô giáo và cái chữ. Họ đón tiếp cô giáo bằng nghi thức trang trọng nhất và khao khát được học chữ để mở mang hiểu biết.

Cùng Tìm Hiểu Bài

Câu 1: Người dân buôn Chư Lênh đón tiếp cô giáo trang trọng như thế nào?

Họ mặc quần áo đẹp như đi hội, trải những tấm lông thú mịn như nhung từ đầu cầu thang tới cửa bếp để cô giáo đi. Già làng đứng đón cô ở giữa nhà sàn.

Câu 2: Những chi tiết nào cho thấy dân làng rất háo hức chờ đợi và yêu quý cái chữ?

Họ đề nghị cô giáo cho xem cái chữ. Khi cô viết, mọi người im phăng phắc theo dõi. Khi Y Hoa viết xong dòng chữ "Bác Hồ", tất cả cùng hò reo vui sướng: "Ôi, chữ cô giáo này! Nhìn kìa!".

Câu 3: Tình cảm của cô giáo Y Hoa đối với dân làng thể hiện qua việc làm nào?

Cô thực hiện nghi thức chém dao vào cột nóc để thề (trở thành người của buôn). Cô xúc động đến mức nghe rõ tiếng tim đập khi viết chữ "Bác Hồ" cho dân làng xem.

Trắc Nghiệm Vui

Câu 1: Cô giáo Y Hoa đến buôn Chư Lênh để làm gì?

Câu 2: Cô giáo viết chữ gì cho dân làng xem?

🌿 Bài Học Cuộc Sống

"Tôn sư trọng đạo và ham học hỏi là những truyền thống quý báu giúp con người tiến bộ và đoàn kết."

Liên kết Bài học

Tuần 14: Giữ lấy màu xanh

Chuỗi ngọc lam | Hạt gạo làng ta

Tuần 15: Giữ lấy màu xanh

Buôn Chư Lênh đón cô giáo | Về ngôi nhà đang xây | Công nhân sửa đường

Tuần 16: Giữ lấy màu xanh

Thầy thuốc như mẹ hiền | Thầy cúng đi viện | Chữ nghĩa trong văn miêu tả | VƯƠNG QUỐC XANH

Tuần 17: Giữ lấy màu xanh

Ngu công xã Trịnh Tường | Người mẹ của 51 đứa con

The heart of the Central Highlands people for literacy

Buon Chu Lenh Welcomes the Teacher

Week 15 - Preserving the Green

The stilt house was packed with people dressed as if for a festival. Several girls walked backward while spreading strips of animal fur straight from the top of the stairs to the kitchen door in the middle of the floor. Then, an elder signaled to lead Y Hoa to step onto the path paved with fur as smooth as velvet. Buon Chu Lenh had welcomed the teacher coming to open a school with the most solemn ritual reserved for distinguished guests.

Y Hoa approached Elder Rok, the village chief, who was standing to welcome guests in the middle of the stilt house. Receiving the knife the elder handed her, aiming at the main roof pillar, Y Hoa struck a deep cut into the pillar. That was the oath of a stranger coming to the village, according to custom. That oath could not be spoken but had to be carved into the pillar. Y Hoa was considered a member of the village after making that cut.

Elder Rok rubbed his hand over the cut mark and praised:
- You have a good heart, Teacher!
Then his voice brightened up:
- Now, show the elders the teacher's writing!

Voices chimed in:
- That's right! Teacher, show the villagers the writing!

Y Hoa took a sheet of paper from her back basket and spread it on the floor. Everyone fell dead silent. Y Hoa could clearly hear the beating in her own chest. Kneeling on the floor, she wrote two words, very big and bold: "Uncle Ho".

As Y Hoa finished writing, suddenly many voices cheered together:
- Oh, look at the teacher's writing! Look there!
- Ah, the writing, the teacher's writing!

— Adapted from HA DINH CAN

Vocabulary Corner (10 Words)

Buon (Village) A village unit of ethnic minority people in the Central Highlands.

Ritual Rules regarding how to receive guests or conduct ceremonies (Nghi thức).

Back basket Item woven from bamboo/rattan used for carrying things on the back (Gùi).

Stilt house A house raised on stilts over the surface of the soil (Nhà sàn).

Village Chief The head of the village, usually a respected elder (Trưởng buôn).

Distinguished Guest A guest who is highly respected and warmly welcomed (Khách quý).

Animal fur Animal hide with hair, used for rugs or clothing (Lông thú).

Dead silent Completely silent, often due to suspense or focus (Im phăng phắc).

Cheer To shout loudly to show happiness or support (Hò reo).

Villagers A friendly term for the collective people of the village (Lũ làng).

Main Idea

The story recounts the love and respect of the Central Highlands people for the teacher and literacy. They welcome the teacher with the most solemn rituals and yearn to learn how to read and write to broaden their knowledge.

Let's Explore

Q1: How did the people of Buon Chu Lenh welcome the teacher?

They dressed up as if for a festival and spread smooth fur rugs from the stairs to the kitchen for the teacher to walk on. The village elder stood in the middle of the house to welcome her.

Q2: What details show the villagers were eager and loved literacy?

They asked the teacher to show them the writing. When she wrote, everyone fell dead silent to watch. When Y Hoa finished writing "Uncle Ho", they all cheered with joy: "Oh, look at the teacher's writing! Look there!".

Q3: How did Y Hoa show her feelings towards the villagers?

She performed the ritual of cutting the roof pillar to swear an oath (becoming a member of the village). She was so moved she could hear her heart beating when writing "Uncle Ho" for the villagers to see.

Fun Quiz

Q1: Why did teacher Y Hoa come to Buon Chu Lenh?

Q2: What did the teacher write for the villagers to see?

🌿 Life Lesson

"Respecting teachers and loving learning are precious traditions that help people progress and unite."